Cogito Ergo Sum

Özgür Ortamda Yaşam Bakışı
Helenistik dünyada; antik medeniyetlerden sonra yeni bir dönem başlıyordu. Baskın dikta yönetim dönemi , özgür kent-devletler dönemi yaşanmıştı. Dinler ve yönetim şekilleri birbirini etkilemişti. ”Gizem Kültü” tabir edilen akımlar hızla dünyaya yayılıyordu. Helen dünyasında yeni bir akım doğuyordu. İnsanlar politikadan uzaklaşıp günlük hayatın basit mutluluklarının peşine düşmeye başlamıştı. Kıbrıslı düşünür Zenon’un bu duygusal mezar taşı yazısında bunu şöyle görüyoruz:
” Ey yolcu, mezarımın yanından geçerken üzülme:
Ölüm bile beni kederlendirmedi.
Çocuklarım ve torunlarım oldu, mutlu yaşlandım
Sevgili karım hep yanımdaydı, üç oğlumu evlendirdim
Onların çocuklarını dizimde uyuttum
Ve hiçbiri hastalanmadı, ölmedi: hiç acı çekmedim
Şimdi onlar beni rahat yolculuğuma şarapla uğurluyorlar,
Kutsal ölülerin yanında tatlı bir uykuya dalacağım.”
Antikçağ İmparatorlukları – Eric H. Cline, Mark W Graham
#ArkeoTarihDünya #Zenon #SeherBilhanSürme

Kral Nebukadnezar , tarihin en kötü krallarından biri … Hakkındaki bilgilere, daha çok, Pers kaynaklarından ulasılmaktadır.

Yaptığı kötü ve acımasız eylemlerle adını tarihe yazdıran Babil kralı Nebukadnezar Üvey babasının huzurunda annesine tecavüz etti..( Bazi yorumculara göre bu eyleminin nedeni çocuk yaşta iken annesinin yanında üvey babasi tarafından tecavüze ugramış olması ve annesinin de buna sessiz kalmasıdır)
Sonra üvey babasının vucudunun parcalarını birer birer keserek, yavaş ve acı verici bir ölüm yaşattı.
Nebukadnezar , Tyre kralı olan üvey babasının sarayında büyümüstü. Ancak, yıllar sonra Oğullarını öldürüp , gözlerini oyduktan sonra , Kral Zedekiah’ a saldırıya hazırlandı.
M.Ö 587 yılında Kudüs’ ü yok edici seferler düzenledi.
Nebukadnezar birçok kralı hapse atmış , ve hergün bir sonraki kralın üzerine bahse giriyordu . Bu kralların hayatı üzerine bir bahisti ,acımasızca öldurdüğü her kralın başını kestirip sarayının girisine ağaçlara süs olarak astırırdı ve diğer krallari korkutup isyan çikaranlara bu yöntem büyuk bir uyariydi.

Lidya krallığına son veren Persler M.Ö. 546 yılından itibaren kıyıdaki kentleri ele geçirmişler, kentler Pers yanlıları ve Yunanistan yanlıları olmak üzere ikiye ayrılmıştı. Halikarnassos gibi kimi kentler de Perslerin tarafına geçmişlerdi. O sıralar Halikarnassos’un yönetiminde I. Artemisia vardı. Artemisia güzelliği yanında cesareti ve yiğitliğiyle tanınıyordu. Babası Halikarnassoslu Lygdamis, annesi Giritli olan Artemisia’nın kocası yeni ölmüştü. Oğlu da çok küçük olduğu için krallığı o yönetmeye başlamıştı.

Pers kralı Kserkses (I.Serhas) Artemisia’ya değer veriyor ve düşüncelerini ciddiye alıyordu. Artemisia Yunanlarla yapılacak deniz savaşı ile ilgili bir toplantıda Yunanlarla deniz savaşına girmenin tehlikeli olacağını ve bu savaşa karşı olduğunu söyledi. Kral ona hak verdi çünkü o da Artemisia gibi düşünüyordu ama çoğunluk savaştan yana idiler. Sonunda savaş kararı alındı ve hazırlıklara başlandı.

Kral savaş öncesi tüm kuvvetlerini denetledi ve her şey tamam olduğunda Pers donanması M.Ö. 27 Eylül 480 gecesi Salamis koyuna girdi. I. Artemisia ilk kadın amiral olarak Halikarnassos, Kos, Nysiros ve Kalydnos gemilerinden oluşan donanmanın başına geçmiş kendi adına beş gemi getirmişti. Sidonlular’dan sonra en ünlü gemiler onunkilerdi. Ertesi gün olan 28 Eylül’de Salamis koyunda savaş başladığında ilk anlardan itibaren Yunanlar üstün idiler.

Salamis Deniz Savaşı
Yunan donanmasına Spartalı Eurybiades ve yardımcısı Temistokles kumanda ediyor ve küçük ama hızlı gemileriyle Persleri sıkıştırıyorlardı. Pers tarafında altı yüz, Yunanlarda üç yüz gemi vardı. Özellikle Artemisia korkusuzca düşman üstüne yürümüştü. Pers donanmasının sıkıştığı bir anda Artemisia’nın da ardına Pelleneli Ameinias yönetiminde hızlı bir Atina gemisi düştü. Düşman gemileri onu kıskaca almışlar ardındaki gemi de büyük bir hızla ona yaklaşıyordu. Artemisia’nın kaçmaktan öte yapacağı bir şey yoktu. Yoksa gemisi de adamları da tümüyle yok olacaklardı.

Yönetimindeki tüm gemilerine “benim ardımdan gelin ve ben ne yaparsam siz de aynısını yapın” komutunu verdi ve hızla yol almaya başladı. Sonra birden dümen kırdırıp yanından geçen ve kral Damasithymos’un yönetimindeki Kalydnos gemisine tam ortasından büyük bir hızla bindirdi. Gemi içindekilerin bile ne olduğunu anlamadan bir anda sulara gömüldü. Hiç kimse kurtulamamıştı.

Bu olayı ve geminin batırıldığını gören Atinalılar onu dost sanıp Artemisia’nın gemisini izlemeyi bıraktılar. Olayı uzaktan gören Persler ise; batan geminin Atina yandaşı olduğunu ve Artemisia’nın büyük bir cesaretle üzerine giderek onu batırdığını sanıp kadının yiğitliğinden gözü pekliliğinden söz etmeye başladılar. Hatta savaşı izleyen kral Kserkses hızını alamayıp “bugün kadınlar erkek gibi, erkekler kadın gibi savaştılar.” dedi.

Yaklaşık on iki saat süren tarihin ilk büyük deniz savaşlarından biri olan Salamis deniz savaşının yenileni Persler ve yandaşları oldu ama savaşın yıldızı kadın amiral I. Artemisia idi. Artemisa’nın yandaş Kalydnos gemisini yanlışlıkla mı yoksa bilinçli olarak mı batırdığı konusunda bir fikir birliği yoktur. Herodotos ”Artemisia’nın şansı batan gemiden bir tek denizcinin bile kurtulmamış olmasıdır’‘ der.

Her şeye karşın Artemisia hiç kayıp vermeden, tek bir adamının burnu bile kanamadan gemilerini Halikarnassos’a geri götürmüştür. Sonuçta, o ilk kadın amiral ve korkusuz, yiğit bir kadın olarak tarihteki yerini almıştır. Atinalılar, Artemisia’nın başına on bin drahmi ödül koymuşsalar da bu ödülü hiç kimse alamamıştır.

Kaynakça:
Ege’nin Antik Öyküleri – Arkeolog Ahmet Semih Tulay